Τον Απρίλιο του 2026, η νορβηγική κυβέρνηση ανακοίνωσε επίσημα την πρότασή της για ένα νέο νομοσχέδιο, το οποίο θα απαγορεύει τη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στα παιδιά κάτω των 16 ετών. Η πρόσβαση σε αυτά θα επιτρέπεται πλέον μόνο από την 1η Ιανουαρίου της χρονιάς που θα κλείσουν τα 16.
Στις 19 Οκτωβρίου 2026, η κυβέρνηση διευκρίνισε ότι, πέρα από τα κλασικά μέσα κοινωνικής δικτύωσης, θα απαγορεύσει την πρόσβαση και σε άλλες δημοφιλείς πλατφόρμες που θεωρούνται επιβλαβείς, όπως το Roblox, το Snapchat και το TikTok.
Το Υπουργείο Παιδιών και Οικογένειας ορίζει ως επιβλαβή τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και τις πλατφόρμες των οποίων ο σχεδιασμός και το περιεχόμενο αποτελούν κίνδυνο για την υγιή σωματική, συναισθηματική και γνωστική ανάπτυξη των παιδιών, καθώς και για την ασφάλειά τους.
Η απαγόρευση «περιλαμβάνει την προστασία από την έκθεση σε επιβλαβές και εθιστικό περιεχόμενο, το παράνομο μάρκετινγκ καθώς και την αθέμιτη προσέγγιση από αγνώστους», δήλωσε η Υπουργός Lene Vågslid. Ωστόσο, τα παιδιά θα διατηρήσουν την πρόσβαση σε υπηρεσίες ανταλλαγής μηνυμάτων και σε διαδικτυακά παιχνίδια που κρίνονται ακίνδυνα.
Ένα παγκόσμιο κύμα απαγόρευσης
Η Νορβηγία μόλις μπήκε σε μια αρκετά μεγάλη λίστα από χώρες που θέλουν να προστατέψουν τα παιδιά από τον κλοιό της Big Tech. Τον Δεκέμβριο του 2025, η Αυστραλία έγινε η πρώτη χώρα που επέβαλε καθολική απαγόρευση των social media σε παιδιά κάτω των 16 ετών, απειλώντας τις εταιρείες που δεν συμμορφώνονται με εξοντωτικά πρόστιμα έως και 35,2 εκατομμυρίων δολαρίων.
Η απόφαση αυτή παρακίνησε κι άλλες χώρες να ακολουθήσουν το παράδειγμά της, προκαλώντας παράλληλα ένα έντονο κύμα αντιδράσεων. Τον Φεβρουάριο του 2026, η Πορτογαλία ενέκρινε νομοσχέδιο σύμφωνα με το οποίο οι έφηβοι 13–16 ετών χρειάζονται ειδική γονική έγκριση για να αποκτούν πρόσβαση στα social media.
Έναν μήνα αργότερα, η Ινδονησία έγινε η πρώτη μη δυτική χώρα που υιοθέτησε το μέτρο. Η απόφαση βασίστηκε, μεταξύ άλλων, στα ευρήματα έκθεσης της UNICEF του 2023, όπου το 50% των ανήλικων ερωτηθέντων δήλωσε ότι είχε εκτεθεί σε ακατάλληλο σεξουαλικό περιεχόμενο στο διαδίκτυο. Η Μαλαισία ακολούθησε τρεις μήνες αργότερα, δίνοντας προθεσμία ενός μηνός στους χρήστες κάτω των 16 ετών να μεταφέρουν τα δεδομένα, τις φωτογραφίες και τα βίντεό τους πριν από τη διαγραφή των λογαριασμών τους.
Σε μια άλλη ιστορική πρωτιά, τον Ιούνιο του 2026, η απόφαση αρ. 106 του Υπουργικού Συμβουλίου των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων κατέστησε τα ΗΑΕ το πρώτο αραβικό κράτος που απαγόρευσε τη χρήση των social media σε άτομα κάτω των 15 ετών. Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, η γονική συγκατάθεση δεν μπορεί να παρακάμψει τον περιορισμό, ενώ η απλή εισαγωγή ημερομηνίας γέννησης δεν θεωρείται πλέον επαρκής μέθοδος επαλήθευσης ηλικίας.
Τον Απρίλιο του 2026 ανακοινώθηκε αντίστοιχο μέτρο και στη χώρα μας: από την 1η Ιανουαρίου 2027, οι νέοι κάτω των 15 ετών δεν θα έχουν πρόσβαση σε πλατφόρμες όπως το Instagram ή το TikTok. Τον Ιούνιο, μετά από μια σειρά δημόσιων διαβουλεύσεων, ο Πρωθυπουργός της Μεγάλης Βρετανίας, Keir Starmer, ανακοίνωσε την εφαρμογή του μέτρου από την άνοιξη του 2027.
Ο Καναδάς, από την πλευρά του, παρουσίασε τον Ιούνιο το νομοσχέδιο C-34 για την Ασφάλεια στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, ακολουθώντας μια διαφορετική τακτική: τα social media απαγορεύονται για παιδιά κάτω των 16 ετών, αλλά εάν μια εταιρεία αποδείξει ότι το προϊόν της δεν είναι επιβλαβές, μπορεί να εξαιρεθεί.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η Ursula von der Leyen ανακοίνωσε τον Σεπτέμβριο του 2026 το «EU KIDS Act», ένα νέο πλαίσιο για την προστασία των ανηλίκων στο διαδίκτυο που καλύπτει τα social media, τις πλατφόρμες κοινοποίησης βίντεο, τα online παιχνίδια, καθώς και τα ΑΙ chatbots και companions. Η ΕΕ θα επιβάλλει στα κράτη-μέλη την απαγόρευση πρόσβασης στα social media για παιδιά κάτω των 13 ετών, ενώ για τις ηλικίες 13-15 θα επιτρέπεται μόλις 1 ώρα ημερησίως μέσω «μίνι λογαριασμών» που θα διαχειρίζονται οι γονείς. Οι πλατφόρμες που αποτυγχάνουν να αποδείξουν την ασφάλειά τους θα αντιμετωπίζουν πρόστιμα έως και 6% του παγκόσμιου τζίρου τους.
Όσον αφορά τις τελευταίες εξελίξεις, στις 10 Οκτωβρίου η Τουρκία απαγόρευσε και επισήμως τα social media για παιδιά κάτω των 15 ετών, με εφαρμογή από την 1η Νοεμβρίου 2026. Πέντε ημέρες αργότερα, η Γερμανία θεσμοθέτησε απαγορεύσεις για παιδιά κάτω των 13 ετών μέσω μιας ειδικής εφαρμογής επαλήθευσης ηλικίας, που αναμένεται να κυκλοφορήσει εντός του 2027.
Ένα θολό τοπίο γεμάτο προκλήσεις
Σε αντίθεση με τη Μεγάλη Βρετανία, στην άλλη πλευρά της Μάγχης, το τοπίο παραμένει περίπλοκο. Παρότι τον Ιούλιο του 2026 η γαλλική κυβέρνηση ενέκρινε σχετική απαγόρευση, το Ανώτατο Δικαστήριο της Γαλλίας την ανέτρεψε έναν μήνα αργότερα, κρίνοντας ότι παραβιάζει το συνταγματικό δικαίωμα στην ελευθερία της έκφρασης.
Στην Ινδία, μόνο οι πολιτείες της Καρνατάκα και της Άντρα Πραντές έχουν επιβάλει απαγορεύσεις, για παιδιά κάτω των 16 και 13 ετών αντίστοιχα, ενώ σε ομοσπονδιακό επίπεδο δεν υπάρχει ακόμα κάποια ρύθμιση. Μάλιστα, στις 15 Οκτωβρίου, το Ανώτατο Δικαστήριο της χώρας χαρακτήρισε την πρόσβαση στο Διαδίκτυο ως «θεμελιώδες δικαίωμα των παιδιών», την ώρα που η κυβέρνηση εξετάζει μηχανισμούς ελέγχου παρά μια καθολική απαγόρευση.
Στις ΗΠΑ, η κατάσταση είναι παρόμοια, καθώς οι αλλαγές περιορίζονται σε επίπεδο πολιτείας. Μετά από απόφαση δικαστηρίου, η Φλόριντα κατάφερε να ψηφίσει νόμο που απαγορεύει τη χρήση των Instagram, Snapchat και TikTok σε παιδιά κάτω των 14 ετών, απορρίπτοντας τα επιχειρήματα της τεχνολογικής βιομηχανίας περί ελευθερίας του λόγου.
Βέβαια, τους τελευταίους μήνες, έχουν ήδη πραγματοποιηθεί δίκες για τον αρνητικό αντίκτυπο των πλατφορμών κοινωνικής δικτύωσης, ειδικά στα ανήλικα παιδιά, με αυτή της Meta να πρωτοστατεί. Ως εκ τούτου, κι άλλες αμερικανικές πολιτείες βρίσκονται αυτή τη στιγμή σε συζητήσεις για να υιοθετήσουν τις δικές τους απαγορεύσεις. Ωστόσο, η επιβολή ενός καθολικού νόμου σε ομοσπονδιακό επίπεδο είναι ακόμα κάτι το περίπλοκο.
Όσο οι απαγορεύσεις αυξάνονται, τόσο αποδεικνύεται ότι οι νομοθετικές λύσεις δεν αρκούν. Με τους ανήλικους να βρίσκουν ήδη τρόπους παράκαμψης των εργαλείων επαλήθευσης ηλικίας και να καταφεύγουν σε ακόμα πιο ανεπίσημα ή επικίνδυνα ψηφιακά μονοπάτια, γίνεται σαφές πως το μελλοντικό στοίχημα έγκειται στη διαμόρφωση ενός πραγματικά ασφαλούς διαδικτυακού περιβάλλοντος. Μένει να δούμε τι θα συμβεί τους επόμενους μήνες.