Ένα μεγάλο ποσοστό ανθρώπων εκεί έξω σε κάποια ηλικία αρχίζει να βαριέται το σινεμά. Συνήθως αυτό συμπίπτει με αλλαγές στη φάση ζωής -παιδιά, σκυλιά, γατιά, εξαήμερη εργασία κτλ. Και τότε, που λέτε, «δεν γυρίζονται ταινίες πια». Για εκείνους που παραμένουν κινηματογραφικά ανήσυχοι πάντως, για όσους βλέπουν ταινίες επειδή δεν μπορούν να κάνουν αλλιώς και όχι για να περάσει η ώρα –άλλωστε το σκρολάρισμα και το second-screen material στο streaming καλύπτουν πιο ανώδυνα τη δεύτερη ανάγκη- «γυρίζονται ακόμα ταινίες». Ταινίες φορμαλιστικά ριψοκίνδυνες και πνευματικά δραστήριες, ταινίες που τελειώνουν και μετά έχεις πέντε πράγματα για να συζητήσεις – έστω κι αν τα τέσσερα εξαντλούνται στο γιατί πολλές εξ αυτών δεν είναι «όπως παλιά».
Θα μπορούσαμε να υποστηρίξουμε ότι το 2025 ήταν ένα κινηματογραφικό έτος στο οποίο θα ανατρέχουμε μελλοντικά.
Το 2025, λοιπόν, είδα 263 από τις ταινίες που κυκλοφόρησαν στις ελληνικές αίθουσες, έγραψα κριτική σε διάφορα μέσα για τις 231 από αυτές και δυσκολεύτηκα πολύ όχι να βρω 25, αλλά να ξεχωρίσω μόνο 25. Έμειναν έξω αρκετές αξιόλογες. Το ίδιο είχε συμβεί και το 2022 και το 2023 και θα τολμούσα να ισχυριστώ πως η μεταπανδημική περίοδος είναι μια ωραία εποχή για το σινεμά, ίσως επειδή πολλοί δημιουργοί, αναγκαστικά, πήραν τον χρόνο τους. Αν συνυπολογίσουμε ότι η καλύτερη ταινία παραγωγής του 2025 για τον υπογράφοντα ήταν το «Hamnet», που κυκλοφόρησε στα ελληνικά σινεμά τον Ιανουάριο του ’26, και ότι αγαπημένη του ήταν το «Train Dreams», αλλά βγήκε μόνο στο Netflix, αν λογαριάσουμε κι ότι δυο ακόμα εξαιρετικές ταινίες, το «Blue Moon» και το «History of Sound», μάλλον δεν θα τις δούμε ποτέ στις ελληνικές αίθουσες, θα μπορούσαμε να υποστηρίξουμε ότι το 2025 ήταν ένα κινηματογραφικό έτος στο οποίο θα ανατρέχουμε μελλοντικά.
Η παρακάτω λίστα ακολουθεί τις επιλογές της εγχώριας διανομής, λοιπόν, που σημαίνει ότι συμμετέχουν ταινίες οι οποίες κυκλοφόρησαν στις ελληνικές αίθουσες από 01.01.2025 ως 31.12.2025 – ως συνήθως, η χρονιά έκλεψε και μερικές δυνατές κινηματογραφικές στιγμές του 2024, για να καλύψει εκείνες που μετατέθηκαν για το 2026. Διαβάστε, σημειώστε, συμφωνήστε, διαφωνήστε και, πάνω από όλα, να πηγαίνετε σινεμά.
25. Αpril
Έχει μια προδιάθεση προς το σινεμά της τζάμπα πρόκλησης η Κουλουμπεγκασβίλι, ωστόσο για δεύτερη φορά μετά το «Beginning» παρατηρείς μια δημιουργό σε πλήρη έλεγχο των σκηνοθετικών της εργαλείων – έχει πάντα σημασία τι βρίσκεται μέσα στο κάδρο και τι όχι, τι βλέπουμε και τι ακούμε μόνο.
24. Αll Shall be Well
Το αίμα δεν κάνει απαραίτητα την οικογένεια, μας το έχει πει πολλάκις ο θείος Κλιντ, μας το υπενθυμίζει κι ετούτο το υπέροχο, ήσυχο στους τόνους, μα κοινωνικά ανήσυχο μελόδραμα.
23. Αll we Imagine as Light
Ως Δυτικός, μοιραία γνωρίζω μόλις μια υποσημείωση του ινδικού σινεμά, ωστόσο αυτή η απόδραση τριών γυναικών στην επαρχία δεν μοιάζει με καμία άλλη ινδική ταινία που έχω δει.
22. Materialists
Κάπως παγωμένος στην πρώτη προβολή, στη δεύτερη εκτίμησα τον τρόπο που η Σελίν Σονγκ περνάει τον ρομαντισμό μέσα από την κερκόπορτα του ορθολογισμού. Νιώθω ότι με τα χρόνια θα «ανέβει» αυτή η ταινία.
21. Oddity
Είχα πάνω από δεκαετία να τσιρίξω με jump scare – κι αυτό συνέβη επειδή ο Ντέμιαν ΜακΚάρθι αντιλαμβάνεται τον τρόμο με έναν πολύ κινηματογραφικό τρόπο. Αδημονώ για το «Hokum» του περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη ταινία τρόμου του 2026.
20. Τhe Phoenician Scheme
Μέσω του συσχετισμού του με την (υπό δοκιμή) κληρονόμο του, ο ήρωας σταδιακά μεταμορφώνεται, με το φινάλε να παραπέμπει στις ιδεαλιστικές δημιουργίες του Φρανκ Κάπρα. Στη σκηνή του μπάσκετ γονάτισα από το γέλιο.
19. F1
Ποιος να το φανταζόταν ότι μια διαχρονικά δοκιμασμένη συνταγή, το περιθώριο χρόνου στην παραγωγή (και στο post-production), η έμφαση σε κάθε λεπτομέρεια της κατασκευής και η υπενθύμιση της αξίας και της χρησιμότητας των σταρ είναι τα συστατικά που απαιτούνται για να πάρουμε ένα χορταστικό καλοκαιρινό blockbuster, ε;
18. Colours of Time
Σπάνια θα δεις αφιερώματα και κριτικές επικλήσεις στον Κλαπίς και στο σινεμά του, κι ας έχουν τα έργα του πάντοτε μια συνέπεια, μια σοβαρότητα μέσα στην ελαφρότητά τους. Η νέα του ταινία με είχε από το ιδιοφυές τρικ της πρώτης χρονολογικής μετάβασης. Πολλά μπράβο στον Γάλλο δημιουργό που δεν κομίζει τη μεγάλη σεναριακή ανατροπή της ταινίας με στόμφο και κραδασμούς, αλλά την αφήνει να έρθει οργανικά, σαν το αεράκι που φαντάζεσαι να φυσά μέσα στους πίνακες του Μονέ.
17. September 5
Τo πληρέστερο δημοσιογραφικό procedural από τον καιρό του «Goodnight and Good Luck» και το αγαπημένο μου ερμηνευτικό στιγμιότυπο του 2024 (σ.σ. άργησε να βγει σε εμάς η ταινία): η σκηνή που o ήρωας ετοιμάζεται να διαπράξει ύβρη και να συστήσει τον (θλιβερό) δημοσιογραφικό τρόπο του μέλλοντος, σε ένα ρεσιτάλ μινιμαλιστικής κατάδειξης από τον Τζον Μαγκάρο του «Past Lives».
16. Πανελλήνιον
Μια τζαρμουσική δημιουργία που υπερβαίνει τα όρια του σινεμά τεκμηρίωσης, φυλακίζει στα κάδρα της πρόσωπα που θα συναντούσες στο «Μπαρ το Ναυάγιο» της Αρλέτας και αποκαλύπτει μικρές ιστορίες ζωντανών και νεκρών, περαστικών από τα καθίσματα του αθηναϊκού σκακιστικού καφενείου.
15. Weapons
Mεταφέροντας τους αδερφούς Γκριμ στα αμερικανικά προάστια, ο Ζακ Κρέγκερ δεν αφηγείται (μαεστρικά) ένα παραμύθι για να φοβερίσει τα παιδιά ώστε να προσέχουν, αλλά για να τρομάξει τους γονείς που δεν τα προσέχουν.
14. Queer
Κάδρα αλά Χόπερ, αναχρονιστική tracklist, η χαμένη τέχνη του κινηματογραφικού μουσικού θέματος, μια ανατριχιαστική ερμηνεία από τον Ντάνιελ Κρεγκ, μια (συζητήσιμη) ψυχεδελική τρίτη πράξη αλά Μπάροουζ κι ένα φινάλε από εκείνα που κουβαλάς μαζί σου για μια ζωή. Θάνατος στην Πόλη του Μεξικού.
13. Presence
Δεν είναι τρομακτική με παραδοσιακό τρόπο η μελαγχολική ιστορία φαντασμάτων του Σόντερμπεργκ, αλλά συστήνει μια ιδέα πιο ανατριχιαστική κι από εκείνη της πλήρους ανυπαρξίας: η υπαρξιακή μας αγωνία δεν θα καταλαγιάσει ούτε στο Επέκεινα.
12. Μemoir of a Snail
Δεν κλαίω εγώ, εσύ κλαις – Η Ταινία
11. The Brutalist
Στηρίζουμε επιβλητικές δημιουργίες που πασχίζουν να φέρουν πίσω κάτι από το μεγάλο αμερικανικό σινεμά του παρελθόντος, μαζί με τις (όποιες) αδυναμίες τους.
10. No Other Choice
Αξέχαστα ειρωνικό φινάλε, με τη «θέση στον ήλιο» να ταυτίζεται με εκείνη σε ένα ατέρμονο μποτιλιάρισμα και τον νικητή να φαντασιώνεται πως διαφεντεύει τις μηχανές, ενώ, στην πραγματικότητα, τον καταπίνουν, σε μια σαρδόνια παραλλαγή της διασημότερης σκηνής των «Μοντέρνων Καιρών» του Τσάπλιν.
9. Sinners
O όρος «σκηνή ανθολογίας» πλάστηκε για κινηματογραφικά στιγμιότυπα σαν εκείνο όπου η μουσική κάμπτει τον πραγματικό χρόνο και ενώνει παρελθόν, παρόν και μέλλον με τρόπο αδύνατο να εννοήσει ο ορθολογιστικά εκπαιδευμένος νους μας.
8. Grand Tour
Είναι σινεμά για 100 ανθρώπους, το καταλαβαίνω πλήρως και κατανοώ πιθανές διαμαρτυρίες, αλλά αυτοί οι 100 θα νιώσουμε μέχρι τελευταίου κυττάρου εκείνο τον τύπο που τραγουδά το «My Way» μόνος του σε ένα τελειωμένο karaoke bar στις Φιλιππίνες, εννοεί κάθε νότα και κάθε συλλαβή ξεχωριστά και στη συνέχεια μάς δείχνει και το κόστος αυτής της κατανόησης.
7. Αrcadia
Υπάρχει μια σκηνή που οι δυο χαρακτήρες πρέπει να κοιταχτούν σαν να είδαν ο ένας τον άλλο, ενώ στην πραγματικότητα δεν τον βλέπουν και δεν ξέρω πώς στο διάολο μπορεί να το πετύχει αυτό ένας ηθοποιός, αλλά η Αγγελική Παπούλια και ο Βαγγέλης Μουρίκης το κατάφεραν.
6. The Life of Chuck
Ο παππούς του Τσακ έχει στο σπίτι του μια σοφίτα κλειδωμένη, την οποία αν ανοίξεις, θα δεις τον τρόπο που θα πεθάνεις – όλοι έχουμε από μια τέτοια μέσα στο κεφάλι μας, όχι; Όταν ο δεκάχρονος Τσακ ανοίγει στα κρυφά τη σοφίτα, δεν βλέπει απολύτως τίποτα εκεί μέσα. Όχι επειδή ο παππούς τον κορόιδευε, αλλά επειδή, όταν είμαστε παιδιά, δεν έχουμε συνείδηση του επικείμενου τέλους, ο θάνατος δεν φαντάζει μόνο μακρινός, αλλά εντελώς απίθανος. Με την ενηλικίωση, με όποιον τρόπο έρθει αυτή για τον καθένα μας, αρχίζουμε να μετράμε αντίστροφα κι από εκεί και πέρα καλούμαστε να διαχειριστούμε τη γνώση αυτής της αντίστροφης μέτρησης. Και η διαχείριση του τέλους αποτελεί τη θεματική ραχοκοκαλιά αυτής της υπέροχης ταινίας.
5. After the Hunt
Η Τζούλια Ρόμπερτς πρωταγωνιστεί στην ταινία του Λούκα Γκουαντανίνο. Φωτ.: Yannis Drakoulidis © 2025 Amazon Content Services LLC. All Rights Reserved.
Mια πραγματικά συναρπαστική, προκλητική, γενναία post-MeToo δημιουργία που (για μένα) παρεξηγήθηκε. Ο Λούκα Γκουαντανίνο καυτηριάζει με έναν μετα-κινηματογραφικό τρόπο την εκφορά του κινήματος, κατανοεί και εννοεί πλήρως τα αίτιά του, ανοίγει δύσκολες συζητήσεις και επιχειρεί έναν πρώτο απολογισμό. Προσέξτε ποιος χαρακτήρας πληρώνει τον λογαριασμό, τόσο στην εισαγωγή, όσο και στο φινάλε της ταινίας.
4. Sentimental Value
Δεν εξυμνεί μόνο την ιαματική λειτουργία της τέχνης o Γιοακίμ Τρίερ αλλά, κατά κάποιον τρόπο, ξαναγράφει την κινηματογραφική ιστορία, στήνοντας μπεργκμανικά την τεταμένη σχέση πατέρα και κόρης, μόνο για να δώσει στους μπεργκμανικούς ήρωες εκείνη τη συμφιλίωση και την ευτυχή κατάληξη που ο σπουδαίος Σουηδός δημιουργός τούς στέρησε. Ανεκτίμητης «συναισθηματικής αξίας» η τελική σκηνή – fun fact: το «Cannock Chase» ακούγεται και στο (αξιόλογο) «Dead Man’s Wire» του Γκας Βαν Σαντ, που θα δούμε στα σινεμά του χρόνου.
3. Flow
Για τα μικρά παιδιά, το «Flow» επιστρέφει το είδος του animation σε πιο αθώες εποχές, ποντάροντας στη χαμένη τέχνη της εξερεύνησης, μια δραστηριότητα σύμφυτη με τις μικρότερες ηλικίες. Οι μεγάλοι, όμως, πήραμε (και) μια ταινία απαραίτητη όσο ποτέ, σχετική με το τέλος του κόσμου και τη δέουσα προσέγγισή του μέσα από την περιπέτεια και την εμπειρία.
2. I’m Still Here
Tα (πάσης φύσεως) καθεστώτα κερδίζουν τη μάχη όταν καταφέρουν να σβήσουν το χαμόγελο από τα πρόσωπα των πολιτών τους, όταν θεμελιώσουν την πεποίθηση πως δεν υπάρχει ελπίδα. Γι’ αυτό η Γιούνις κάνει ό,τι περνά απ΄το χέρι της, ώστε τα παιδιά της να συνεχίσουν να χαμογελούν.
1. One Battle after Another
Το χιούμορ είναι ένα αφοπλιστικό εργαλείο απέναντι στην παράνοια. Ίσως για αυτό ο Πολ Τόμας Άντερσον, έχοντας κατακτήσει κινηματογραφικά το ιδίωμα Πίντσον, στράφηκε στα γραπτά του τελευταίου ξανά για να στήσει μια κωμωδία του παραλόγου που αφορά τους παρανοϊκούς καιρούς μας και να επαναστατήσει απέναντι στον νιχιλισμό, τολμώντας να κλείσει αισιόδοξα. Και, ως γνωστόν, οφείλουμε συγχαρητήρια στους αισιόδοξους.
