Το 2018 η Grimes τραγούδησε σαν να μιλούσε από το μέλλον. Στο «We Appreciate Power» υποδυόταν ένα φανταστικό girl group που χρησιμοποιούσε τη μουσική και τη μόδα για να προωθήσει την κυριαρχία της τεχνητής νοημοσύνης. Οκτώ χρόνια αργότερα, η ίδια καλλιτέχνιδα συνεργάζεται με μια ψηφιακή περσόνα.
Η σχέση της Grimes με την τεχνητή νοημοσύνη είναι περίπλοκη. Έχει επικριθεί πολλές φορές για τη στάση της, αλλά έχει θεωρηθεί, επίσης, πρωτοπόρος. Τώρα, καθώς περιμένουμε για το επόμενο άλμπουμ της, η Καναδή μουσικός θα συνεργαστεί με τη Hatsune Miku, το ψηφιακό ποπ είδωλο.
Το παράδοξο είναι ότι η Grimes δεν αντιμετωπίζει το AI ως κάτι που έρχεται να αντικαταστήσει τον καλλιτέχνη, αλλά ως κάτι που μπορεί να επεκτείνει την έννοια του καλλιτέχνη, ακόμη κι αν αυτό σημαίνει ότι τα όρια ανάμεσα στη δημιουργία, την ιδιοκτησία και την ίδια την ανθρώπινη ταυτότητα γίνονται όλο και πιο δυσδιάκριτα.
Τον Ιούλιο, στο Anime Expo του Λος Άντζελες, η ιαπωνική Dwango αποκάλυψε το «BEYOND BORDERS Vol.1: EMERGE MODE MIKU», ένα EP που φέρνει τη διασημότερη φωνή Vocaloid (λογισμικό σύνθεσης φωνής και τραγουδιού) του πλανήτη δίπλα σε μια ομάδα δυτικών καλλιτεχνών, ανάμεσά τους η Grimes. Η κυκλοφορία τοποθετείται για το φθινόπωρο, με singles να προηγούνται μέσα στο καλοκαίρι.
Το « BEYOND BORDERS Vol.1: EMERGE MODE MIKU» είναι ένα EP με συμμετοχή πολλών καλλιτεχνών. Μαζί με την Grimes εμφανίζονται οι slayr, MOLIY, Odetari, George Clanton, Frost Children και XAMIYA, με τη Miku να τραγουδά σε κάθε κομμάτι του δίσκου, ο οποίος κινείται ανάμεσα σε electronic, hyperpop, rap και πιο πειραματικά ηχοτοπία. Εκτός από τους καλλιτέχνες αυτούς, στο EP δουλεύουν συνεργάτες που έχουν κερδίσει βραβεία Grammy και έχουν πουλήσει πλατινένιους δίσκους.
Το εγχείρημα έχει την υποστήριξη της ιαπωνικής Υπηρεσίας Πολιτιστικών Υποθέσεων και παρουσιάζεται ως προσπάθεια της Dwango να βγάλει την κουλτούρα Vocaloid από το niche να τη φέρει σε ένα παγκόσμιο, mainstream ακροατήριο. Ο Gorokiyotake Orimoto, γενικός διευθυντής της Dwango, περιέγραψε το πρότζεκτ ως τη στιγμή που η κουλτούρα αυτή «παίρνει τα φτερά της στη διεθνή σκηνή», μια κουλτούρα που, όπως θύμισε, γεννήθηκε από ερασιτέχνες παραγωγούς σε δωμάτια υπολογιστών.
Η συμμετοχή της Grimes έρχεται τη στιγμή που η ίδια ετοιμάζεται να επιστρέψει με το πρώτο της άλμπουμ μετά το «Miss Anthropocene» (2020). Ο τίτλος, «Psy Opera», αποκαλύφθηκε τον Απρίλιο σε συνέντευξή της στο Interview Magazine με τη συγγραφέα επιστημονικής φαντασίας Nnedi Okorafor. Βέβαια, δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι ότι θα επιστρέψει με νέο άλμπουμ, καθώς έχει ανακοινώσει πολλά στο παρελθόν, όπως το ακυρωμένο BOOK 1, τα οποία δεν έγιναν ποτέ πραγματικότητα.
Η Grimes, μάλιστα, είχε δηλώσει ότι είχε εγκαταλείψει εντελώς τη μουσική μετά τη δικαστική μάχη για τα τρία της παιδιά με τον Elon Musk, και ότι η επιστροφή ξεκίνησε τυχαία, μέσα από την ποίηση και ένα ραπ που έγραψε για λογαριασμό K-pop καλλιτέχνη.
Παρά τη μακρόχρονη ταύτισή της με το θέμα της τεχνητής νοημοσύνης, η ίδια έχει διευκρινίσει ότι το «Psy Opera» δεν φτιάχτηκε με AI.
Η ενασχόληση της Grimes με το AI δεν είναι πρόσφατη. Το 2018 κυκλοφόρησε το «We Appreciate Power», αλλά το 2023 πήγε ένα βήμα παραπέρα. Λάνσαρε το Elf.Tech, λογισμικό που κλωνοποιεί τη φωνή της, προσφέροντας σε οποιονδήποτε δημιουργό 50% από τα royalties κάθε τραγουδιού που τη χρησιμοποιεί. «Η Grimes είναι πλέον open source και αυτο-αναπαράγεται», είχε γράψει τότε στο Twitter. Σύμφωνα με ανακοινώσεις, εκατοντάδες κυκλοφορίες έχουν περάσει από το πρόγραμμα.
Η ιδέα πίσω από το Elf.Tech αποτυπώνει ίσως καλύτερα από οτιδήποτε άλλο τη βασική αντίφαση της Grimes απέναντι στην τεχνητή νοημοσύνη. Από τη μία, βλέπει το AI ως ένα εργαλείο απελευθέρωσης, μια τεχνολογία που μπορεί να σπάσει τα παραδοσιακά όρια της μουσικής βιομηχανίας και να επιτρέψει σε περισσότερους ανθρώπους να δημιουργήσουν. Από την άλλη, η ίδια έχει προειδοποιήσει επανειλημμένα για τους κινδύνους μιας τεχνολογίας που μπορεί να ξεπεράσει την ανθρώπινη ικανότητα ελέγχου.
Το παράδοξο είναι ότι η Grimes δεν αντιμετωπίζει το AI ως κάτι που έρχεται να αντικαταστήσει τον καλλιτέχνη, αλλά ως κάτι που μπορεί να επεκτείνει την έννοια του καλλιτέχνη, ακόμη κι αν αυτό σημαίνει ότι τα όρια ανάμεσα στη δημιουργία, την ιδιοκτησία και την ίδια την ανθρώπινη ταυτότητα γίνονται όλο και πιο δυσδιάκριτα.
Η Hatsune Miku, από την άλλη, δεν έχει ποτέ διεκδικήσει προσωπική φωνή. Γεννημένη το 2007 από την Crypton Future Media ως λογισμικό σύνθεσης φωνής, εξελίχθηκε σε μια ανοιχτή πλατφόρμα πάνω στην οποία χιλιάδες ερασιτέχνες παραγωγοί έχουν χτίσει τραγούδια, βίντεο και ολογραφικές συναυλίες επί δύο δεκαετίες.
Παρά τη συχνή σύνδεσή της με το AI, η Hatsune Miku δεν είναι μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης. Είναι ένα εργαλείο σύνθεσης φωνής και μια ψηφιακή περσόνα που αποκτά περιεχόμενο μόνο μέσα από ανθρώπινους δημιουργούς.
Αν η Grimes προσπαθεί να μετατρέψει τη δική της ταυτότητα σε κάτι ανοιχτό και επαναχρησιμοποιήσιμο, η Miku ξεκίνησε ήδη από αυτό το σημείο.
Η συνάντησή τους δεν απαντά στο αν το AI θα αντικαταστήσει τους μουσικούς -δεν είναι καν σίγουρο ότι αυτό είναι το ερώτημα που θέτει.
Δείχνει, όμως, δύο αντίθετες αφετηρίες να συγκλίνουν στο ίδιο σημείο. Μια καλλιτέχνιδα από σάρκα και οστά που πειραματίζεται με το να γίνει η φωνή της λογισμικό, και ένα λογισμικό που έγινε τόσο μεγάλο ώστε να χρειάζεται πια πραγματικούς ανθρώπους δίπλα του για να μεγαλώσει κι άλλο.
Τον Απρίλιο, μιλώντας για το πού οδηγεί όλο αυτό, η Grimes είπε ότι η τεχνητή νοημοσύνη είναι «μεγαλύτερη υπόθεση από τον Ιησού», αλλά και «πιο επικίνδυνο πράγμα που θα συμβεί ποτέ».
Με την εγγραφή σας, συμφωνείτε με τους Όρους Χρήσης μας (συμπεριλαμβανομένης της παραίτησης από ομαδικές αγωγές και των διατάξεων διαιτησίας) και αναγνωρίζετε την Πολιτική Απορρήτου μας.
